Về quy mô, TP.HCM là thị trường lao động lớn nhất nước. Về chất lượng, bức tranh kém sáng hơn: chỉ khoảng một phần ba lao động có bằng cấp, chứng chỉ. Đặt cạnh các ngành mà hồ sơ dự thảo quy hoạch muốn thành phố dẫn dắt như AI, bán dẫn, tài chính quốc tế, khoảng cách này càng rõ.
Đông lao động nhưng thiếu kỹ năng
Dự thảo ghi TP.HCM có khoảng 7,69 triệu lao động (ước năm 2025), tỷ lệ qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ khoảng 33% (năm 2024). Slide của báo cáo tháng 9/2026 (theo niên giám thống kê 2024) dùng con số 7,5 triệu và so sánh: tỷ lệ này của Hà Nội là 54%, Đà Nẵng 38%, Hải Phòng 34%.
TP.HCM đứng đầu cả nước về số lao động qua đào tạo, năng suất lao động gấp khoảng 1,7 lần bình quân cả nước. Về chi phí, lương tối thiểu khoảng 195 USD so với bình quân 254 USD của nhóm nước so sánh. Riêng nhân lực công nghệ thông tin – truyền thông đạt khoảng 330.000 người, chiếm khoảng 59% cả nước.
Lệch pha đào tạo: AI, bán dẫn, tài chính
Dự thảo nhận định khá thẳng: thị trường vừa “thừa thầy, thiếu thợ lành nghề”, vừa thiếu chuyên gia ngành mới. Ngành bán dẫn chủ yếu lấy nhân sự từ kỹ sư điện tử, công nghệ thông tin chuyển sang, thiếu đào tạo thiết kế chip; đào tạo tài chính “nặng về lý thuyết tài chính truyền thống”. Các mảng thiếu hụt gồm AI, bán dẫn, công nghệ số, logistics, tài chính quốc tế, kinh tế biển.
Sắp xếp giáo dục nghề nghiệp
Hệ thống giáo dục nghề nghiệp lớn nhất nước với 478 cơ sở (cuối 2025), nhưng chất lượng không đồng đều. Trong 130 trường cao đẳng, trung cấp được theo dõi, chỉ 34 cơ sở (26,15%) đạt kiểm định chất lượng; nhiều cơ sở chưa tuyển đủ chỉ tiêu.
Dự thảo đề xuất tinh gọn mạng lưới công lập, sáp nhập hàng chục trường cao đẳng, trung cấp, sắp xếp 41 trung tâm giáo dục thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên thành 37 trường trung học nghề. Mục tiêu đến 2030 là ít nhất 80% cơ sở đạt chuẩn quốc gia; đến 2045 có ít nhất 50% đạt chuẩn chất lượng cao.
Chỉ tiêu 2045 và tám trung tâm đào tạo
| Chỉ tiêu | Hiện trạng | Mục tiêu 2045 |
|---|---|---|
| Lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ | khoảng 33% | trên 65% |
| Lao động có kỹ năng số cơ bản | – | trên 90% |
| Nhân lực khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo | – | trên 8% tổng lao động |
Dự thảo đề xuất 8 trung tâm đào tạo đến năm 2045: AI quốc gia (Đại học Quốc gia – Khu Công nghệ cao), bán dẫn và vi mạch (Khu Công nghệ cao), tài chính quốc tế (khu trung tâm), logistics quốc tế (Cái Mép – Phú Mỹ), công nghiệp thông minh (Bến Cát – Bàu Bàng), kinh tế biển (Vũng Tàu), năng lượng ngoài khơi (Vũng Tàu), công nghệ sinh học (Củ Chi). Các trung tâm này mới có vị trí dự kiến, chưa có quy mô hay vốn.
Cơ chế thu hút chuyên gia
Phần định hướng về thu hút nhân tài chủ yếu nêu quan điểm; công cụ cụ thể nằm ở phần giải pháp: giấy phép lao động, thị thực và cư trú dài hạn cho chuyên gia và gia đình, ưu đãi thuế thu nhập cá nhân, hỗ trợ nhà ở, giáo dục, y tế.
Giá căn hộ quanh cụm việc làm Dĩ An – Thuận An
Báo cáo tháng 9/2026 xếp Thủ Đức – Dĩ An – Thuận An vào nhóm nơi tập trung việc làm. Giá căn hộ tham khảo tại hai địa bàn Bình Dương cũ này: Vista Riverside tại phường Lái Thiêu (Thuận An cũ) trung bình khoảng 22 triệu đồng/m² (22–27 triệu đồng/m²); Samsora Riverside tại phường Đông Hòa (Bình Thắng, Dĩ An cũ) khoảng 29 triệu đồng/m² (28–31 triệu đồng/m²).
Từ 33% lên hơn 65% trong khoảng 20 năm nghĩa là tỷ lệ lao động có bằng cấp phải tăng gần gấp đôi. Chi phí lao động thấp là lợi thế hiện nay, nhưng các ngành dự thảo nhắm tới đòi hỏi kỹ năng cao hơn nhiều.
Bài viết dựa trên hồ sơ dự thảo Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2021–2050, tầm nhìn 100 năm; các chỉ tiêu có thể điều chỉnh sau khi lấy ý kiến và thẩm định. Giá căn hộ là số liệu tham khảo đến 01/09/2026, dùng để minh họa mặt bằng giá khu vực, không mang tính khuyến nghị đầu tư.
Xem thêm dự án nổi bật: Happy One Elite · Celesta Gold · TT Genesis · Solina Vũng Tàu
